Foto bewerken met ChatGPT: wat kan het en wat niet

Ja, je kunt foto’s bewerken met ChatGPT: je uploadt een foto, beschrijft in gewone taal wat je wilt veranderen en de AI levert een aangepaste versie. Dat werkt goed voor kleine aanpassingen, een andere sfeer of het weghalen van een afleidend object. Voor precisiewerk, grote bestanden en wat je in je eigen archief wilt bewaren, blijft een echt fotobewerkingsprogramma beter.

Voor veel hobbyfotografen is foto bewerken met ChatGPT een prettige nieuwigheid. Je hoeft niet te weten waar de schuifjes zitten, je typt gewoon wat je wilt. Toch geeft het niet altijd wat je verwacht. In dit artikel lees je wat foto bewerken met ChatGPT inhoudt, waar het sterk in is, waar het mis kan gaan en hoe je een opdracht schrijft die werkt. Het is een onderdeel van foto bewerken met AI, en past in het bredere verhaal van foto bewerken. Menu’s en mogelijkheden van ChatGPT veranderen regelmatig, dus we beschrijven de werkwijze algemeen.

Wat betekent foto bewerken met ChatGPT?

ChatGPT is volgens Wikipedia een dienst van OpenAI die generatieve AI gebruikt om tekst te schrijven en vragen te beantwoorden. Het werkt als een chatbot. Maar de dienst kan meer dan tekst alleen: je kunt er afbeeldingen aan voeren en om een afbeelding vragen. Of en hoe de foto-opties werken, hangt af van je abonnement en van de versie die je gebruikt, en dat verandert snel.

Als je een foto bewerkt met ChatGPT, doe je in feite het volgende. Je geeft een foto en een beschrijving. De AI maakt op basis daarvan een nieuwe afbeelding die lijkt op je origineel, met jouw gewenste aanpassing. Dat is iets anders dan wat een programma als Lightroom doet. Daar verander je de waarden van je eigen foto, zoals belichting en kleur. Bij een generatieve AI wordt het beeld grotendeels opnieuw opgebouwd. Het resultaat kan er verrassend goed uitzien, maar het is niet exact dezelfde foto met een filter erover.

Dat verschil bepaalt wat je ermee kunt doen. Voor een leuke verjaardagskaart, een stijlexperiment of een snelle retouche is het uitstekend. Voor een foto die je wilt afdrukken, inlijsten of bewaren als document, wil je liever het origineel zo veel mogelijk intact laten.

Wat kun je met foto bewerken met ChatGPT bereiken?

De mogelijkheden verschillen per versie, maar dit zijn de gangbare toepassingen.

Sfeer en stijl veranderen

Je vraagt om een warmere kleur, een winterse sfeer, een filmlook of een andere stijl, zoals een schilderij of een tekening. Dit is het sterkste punt van generatieve AI. Je hoeft geen schuifjes te begrijpen: ‘maak er een zachte, warme zonsondergang van’ is genoeg.

Kleine aanpassingen

Een afleidend object weghalen, een lege lucht vullen, de achtergrond vervangen of een kleine fout herstellen. Voor een achtergrond van een foto kan ChatGPT een snelle oplossing zijn, al wil je bij een belangrijke foto het resultaat zorgvuldig nakijken.

Uitleg en advies

ChatGPT kan ook uitleggen wat je aan een foto zou kunnen verbeteren. Je beschrijft de foto of uploadt hem en vraagt: ‘wat zou deze foto sterker maken?’ Je krijgt dan tips over compositie, snijden of licht. Dit is vaak waardevoller dan de bewerking zelf, omdat je er zelf iets van leert.

Tekst in een afbeelding

Je kunt vragen om tekst in een afbeelding te plaatsen. Let op: AI maakt hierbij vaker fouten, zoals verkeerde letters of rare lettervormen. Voor tekst op een foto kun je beter een programma gebruiken, zoals uitgelegd in ons artikel over tekst op een foto zetten.

Zo schrijf je een opdracht voor foto bewerken met ChatGPT

De kwaliteit van foto bewerken met ChatGPT hangt sterk af van je opdracht. Wees concreet, houd hem kort en bouw het resultaat stap voor stap op.

1. Zeg wat moet blijven. Begin met wat je niet wilt veranderen: ‘Behoud het gezicht, de kleding en de pose.’ Dat helpt tegen onbedoelde wijzigingen.
2. Beschrijf één aanpassing tegelijk. Een opdracht met vijf wensen geeft vaker een rommelig resultaat. Doe eerst het ene, kijk wat er gebeurt, en vraag daarna het volgende.
3. Gebruik gewone woorden. ‘Maak de lucht blauwer en voeg wat zachte wolken toe’ werkt beter dan vakjargon.
4. Noem de sfeer en het licht. ‘Warm avondlicht van links’ geeft meer richting dan ‘mooier’.
5. Vraag om een kleine bijsturing. Is het bijna goed? Zeg dan precies wat er nog mist: ‘iets minder contrast’ of ‘de achtergrond mag wat onscherper’.
6. Houd het origineel. Werk op een kopie en bewaar je eigen bestand.

Voorbeelden van opdrachten

• ‘Haal de prullenbak rechts onderin weg en laat de rest van de foto ongewijzigd.’
• ‘Maak van deze foto een zwart-witfoto met veel contrast, in de stijl van een oude krantenfoto.’
• ‘Maak de achtergrond rustiger en iets onscherper, zodat het onderwerp meer opvalt.’
• ‘Maak de kleuren warmer, alsof de foto bij zonsondergang is genomen.’

Merk je dat het resultaat afwijkt van wat je wilde, probeer het dan opnieuw met een andere formulering. Hetzelfde verzoek kan telkens iets anders opleveren.

Waar gaat het mis bij foto bewerken met ChatGPT?

Foto bewerken met ChatGPT is indrukwekkend, maar niet foutloos. Wikipedia schrijft dat OpenAI zelf erkent dat ChatGPT antwoorden kan geven die plausibel klinken maar onjuist zijn, wat ‘hallucineren’ wordt genoemd. Bij tekst is dat een bekend probleem, en bij afbeeldingen komt het neer op details die niet kloppen.

• Gezichten en handen. De AI kan een gezicht licht veranderen, zodat iemand er anders uitziet. Ook vingers en handen lukken niet altijd. Als de foto van een persoon is, controleer je het resultaat zorgvuldig.
• Details en tekst. Kleine letters, logo’s en patronen kunnen vervormen.
• Resolutie en bestand. Het resultaat is meestal een kleiner of anders bewerkt bestand dan je origineel. Voor een grote afdruk is dat vaak niet genoeg.
• Geen RAW en geen kleurbeheer. ChatGPT werkt met gewone afbeeldingen, niet met het volledige RAW-bestand van je camera. Nauwkeurige kleurwerking, zoals in een programma met kleurbeheer, kun je er niet van verwachten.
• Eerlijkheid van het beeld. Een foto waar je objecten uit weghaalt of aan toevoegt, is niet meer een document van wat er was. Bij wedstrijden, nieuws of bewijs is dat niet toegestaan. Meld het bij het delen als je een foto sterk hebt aangepast met AI.
• Bias. Wikipedia noemt dat trainingsdata vooroordelen in uitkomsten kan geven. Een vage opdracht kan daardoor een stereotiep beeld opleveren.

Privacy en gebruik

Bij foto bewerken met ChatGPT verlaat wat je uploadt je computer. Wikipedia beschrijft dat Italië ChatGPT in 2023 tijdelijk blokkeerde om redenen van privacywetgeving. Dat is een signaal om bewust te zijn van wat je deelt. Upload geen foto’s van kinderen of andere mensen zonder dat zij het weten, en geen foto’s met adressen, documenten of andere gevoelige informatie. Lees de privacyvoorwaarden van de dienst en kijk in je instellingen wat er met je gegevens gebeurt.

ChatGPT of een fotobewerkingsprogramma?

Je hoeft niet te kiezen tussen foto bewerken in ChatGPT en een programma. Veel fotografen gebruiken ze naast elkaar. De vraag is wat je wilt doen.

Is foto bewerken door ChatGPT je te grillig? Wil je een volledig programma met stap-voor-stap hulp? Photoshop Elements biedt volgens de pagina van Adobe begeleide bewerkingen en AI-functies, zoals het uitbreiden van een foto, het weghalen van ongewenste elementen en het vervangen van achtergronden, in een programma dat op je computer draait. Meer daarover lees je in ons artikel over Photoshop Elements. Een uitgebreider overzicht van de mogelijkheden staat in de pagina’s over Photoshop en Lightroom.

Mijn advies voor een beginner is om foto bewerken met ChatGPT en een programma beide te proberen. Gebruik ChatGPT voor de snelle experimenten en ideeën, en leer in een programma de basis van belichting, kleur en uitsnede. Dan weet je ook wat je aan de AI moet vragen.

Een werkwijze die goed werkt

Zo ga je praktisch te werk bij foto bewerken met ChatGPT.

1. Begin bij de basis. Snij je foto bij of zet hem recht in je gewone programma. Een scheve horizon los je eenvoudiger zelf op.
2. Kies de juiste foto. Een foto met een duidelijk onderwerp en goed licht geeft het beste uitgangspunt. De AI kan geen echt slechte foto redden.
3. Upload een kopie. Bewaar het origineel.
4. Geef een korte, concrete opdracht en kijk wat je terugkrijgt.
5. Vergelijk met het origineel. Zoom in op gezichten, handen, randen en tekst.
6. Stuur bij of begin opnieuw. Eén aanpassing per keer.
7. Sla het resultaat apart op. Zet in de bestandsnaam dat de foto met AI is bewerkt.
8. Werk af in je eigen programma. Dat geeft je volledige controle over scherpte, kleur en uitvoer.

Deze werkwijze voor foto bewerken via ChatGPT past bij elke versie. Welke knoppen je precies ziet, verschilt, dus volg de aanwijzingen op je scherm.

Veelgestelde vragen over foto bewerken met ChatGPT

Verder lezen