Een sjaal breien doe je met een rechthoek in ribbelsteek: zet 30 tot 40 steken op, brei elke rij rechts tot je sjaal ongeveer 150 tot 180 cm lang is en kant dan af. Met twee naalden van 6 tot 8 mm en zo’n 300 gram dikke wol is hij in een paar weken af, ook als je net begonnen bent met breien.
De sjaal is zo’n populair beginnersproject omdat je er niets bij hoeft te leren behalve de basis. Je hoeft niet te minderen, niet te meerderen en niet rond te breien. Elke rij is hetzelfde, dus je handen leren het vanzelf. Heb je nog nooit gebreid? Lees dan eerst onze gids over breien, met de rechte steek en het opzetten uitgelegd. Hieronder staat alles wat je nodig hebt voor je eerste sjaal breien.
Kort samengevat
- Zet 30 tot 40 steken op met naalden van 6 tot 8 mm en dikke wol.
- Brei elke rij rechts: dit heet ribbelsteek en rolt niet op.
- Een volwassenensjaal is 150 tot 180 cm lang en 20 tot 25 cm breed.
- Rekenen: ongeveer 300 gram dikke wol voor een sjaal van die maat.
- Kant los af en werk de draden weg aan de achterkant.
Wat heb je nodig om een sjaal te breien?
De benodigdheden voor een sjaal breien zijn kort:
- Wol of garen. Voor een warme sjaal neem je dikke wol of een mix van wol en acryl. Een gladde draad is makkelijker dan een pluizige. Heb je dik garen, dan breit de sjaal snel. De Craft Yarn Council noemt in zijn overzicht van garengewichten voor dik garen (bulky) naalden van 5,5 tot 8 mm, en voor extra dik garen 8 tot 12,75 mm.
- Breinaalden. Een paar rechte naalden van 6 tot 8 mm, van hout of bamboe, is prettig voor beginners. Alles over de soorten lees je bij breinaalden.
- Een stopnaald. Om de draden aan het eind weg te werken.
- Een schaar en een meetlint. Om de lengte te controleren.
Hoeveel garen je nodig hebt hangt af van de dikte. Een sjaal van 20 cm breed en 160 cm lang in dikke wol kost ongeveer 250 tot 300 gram. Kies je dunner garen, dan heb je meer meters nodig maar misschien minder gram. Koop de wol het liefst in één keer, want kleur kan per partij verschillen. Meer over garen kiezen lees je bij wol kopen.
Welke steek kies je voor je sjaal?
De steek bepaalt hoe je sjaal eruitziet en voelt. Voor een eerste sjaal zijn er drie logische keuzes.
Ribbelsteek
Alle rijen rechts. Het resultaat is een stevig, dik en elastisch werk met horizontale ribbels. Het rolt niet op en ziet er aan beide kanten hetzelfde uit. Dit is dus de beste keuze voor een eerste sjaal, en wat we in het patroon hieronder gebruiken.
Boordsteek
Twee rechts, twee averechts, steeds afwisselend. Rekbaar, mooi, en je sjaal wordt smaller dan hij is opgezet. De Wikipedia-pagina over breien beschrijft de boordsteek als elastisch, en dat maakt hem goed om om je nek te slaan. Hij vraagt wel meer aandacht, omdat je steeds van steek wisselt.
Tricotsteek met boordje
Een rij rechts, een rij averechts. Gladde V-vormen aan de voorkant. Het werk rolt op aan de randen, dus brei je een rand van vijf steken ribbelsteek aan beide kanten of een stuk ribbelsteek aan de uiteinden. Mooi, maar iets lastiger voor een eerste keer.
Patroon: eenvoudige sjaal in ribbelsteek
Dit is een patroon dat je kunt aanpassen aan je eigen garen.
Materiaal: dikke wol (ongeveer 300 gram), naalden van 7 mm, een stopnaald.
Afmeting: ongeveer 22 cm breed en 170 cm lang.
Steekproef: 10 steken en 20 rijen is ongeveer 10 cm, maar dit hangt van jouw spanning af. Brei eerst een proeflapje.
- Zet 30 steken op. Hoe je dat doet, staat bij breien opzetten en steken.
- Brei elke rij rechts. Draai je werk aan het eind van elke rij om.
- Ga zo door tot de sjaal 170 cm lang is. Meet af en toe met een meetlint, en leg je werk niet te strak tegen de maat.
- Kant alle steken los af.
- Werk de draden weg.
Dat is alles. Het patroon heeft geen minderen en meerderen, dus je hoeft niets te tellen behalve het aantal steken per rij. Wil je een ander patroon of meer ideeën? Kijk dan bij breipatronen en lees in breipatroon hoe je er een goed leest.
Tip: gebruik een stekenmarkeerder of een gekleurd draadje om de voorkant van je werk te markeren. In ribbelsteek zie je bijna geen verschil tussen voor- en achterkant, en zo weet je altijd waar je bent.
Zo pas je de maat aan
Je sjaal hoeft niet precies zo groot te zijn als het patroon. Dit zijn de vuistregels:
- Breder of smaller: tel 10 steken erbij of af voor ongeveer 3 tot 4 cm bij dikke wol. Gebruik altijd een even getal, zodat de rand mooi uitkomt.
- Langer of korter: een korte sjaal voor kinderen is 100 tot 120 cm, een lange sjaal die je twee keer om je nek slaat 200 cm of meer.
- Dunner garen: zet meer steken op. Met middeldikke wol en naalden van 4 tot 5 mm heb je ongeveer 45 tot 55 steken nodig voor 20 cm.
- Dikker garen: minder steken en dikkere naalden. Een chunky sjaal is soms al met 15 steken breed genoeg.
Vergeet niet dat het werk iets uitrekt als je het gaat dragen. Een sjaal die op de tafel strak lijkt, hangt na een dag aan je nek wat losser.
Je sjaal afkanten en afwerken
Kant je werk af zodra de lengte klopt:
- Brei twee steken rechts.
- Haal de eerste steek over de tweede heen.
- Brei een nieuwe steek en herhaal.
- Bij de laatste steek knip je de draad af, laat een uiteinde van 15 cm hangen en haal de draad door de lus.
Kant je te strak af, dan trekt de rand aan en wordt de sjaal aan een kant smaller. Houd je draad dus losjes. Gebruik eventueel een dikkere naald om af te kanten.
Werk de draden weg door ze met een stopnaald een paar centimeter door de steken aan de achterkant te halen. Haal ze twee keer heen en terug, zodat ze niet loskomen. Spoel je sjaal licht uit en leg hem plat te drogen als het garen dat toestaat. Dat maakt de steken net een tikje gelijkmatiger.
Franjes toevoegen
Een franje maakt je sjaal af. Knip stukjes garen van ongeveer 25 cm, vouw ze dubbel en haal de lus met een haaknaald door de rand van de sjaal. Trek de uiteinden door de lus en haal aan. Zet de franjes steeds op dezelfde afstand van elkaar, bijvoorbeeld om de twee steken. Gebruik hiervoor een haaknaald. Knip daarna de uiteinden gelijk.
Veelgemaakte fouten bij een sjaal breien
- Het aantal steken verandert. Je trekt per ongeluk een steek mee of breit er een dubbel. Tel na elke tien rijen.
- De randen worden golvend. Je breit te strak of te los aan het begin en eind van de rij. Houd je spanning gelijk.
- De sjaal wordt te kort. Je werk lijkt langer dan het is zolang het in elkaar zit. Meet als je werk plat op tafel ligt.
- Te weinig wol. Koop altijd een bol extra, zodat je niet een tweede partij nodig hebt.
- Een gat in je werk. Een gevallen steek. Haal hem met een haaknaald terug omhoog.
Wat brei je daarna?
Heb je je eerste sjaal af, dan zijn er veel logische vervolgstappen. Een muts in dezelfde steek gebruikt dezelfde wol. Een colsjaal is een sjaal die je aan elkaar naait tot een lus. En wil je iets uitdagenders, dan zijn er patronen met kabels of kleurwisselingen. Een grotere stap is een trui breien. Leuk om te weten: veel breiers leren daarna ook haken voor knuffels en dekens.
Veelgestelde vragen over een sjaal breien
Hoeveel steken zet ik op voor een sjaal?
Voor dikke wol en naalden van 7 mm zet je ongeveer 30 steken op voor een breedte van 20 tot 22 cm. Brei eerst een proeflapje, want elke breier heeft een eigen spanning. Tel het aantal steken per 10 cm en reken daarmee uit hoeveel je nodig hebt.
Hoeveel wol heb je nodig voor een sjaal?
Voor een sjaal van 20 cm breed en 170 cm lang in dikke wol heb je ongeveer 250 tot 300 gram nodig. Dunner garen vraagt meer meters. Controleer altijd de lengte in meters op het bandje, en koop er een bol bij.
Welke steek is het best voor een sjaal voor beginners?
De ribbelsteek, waarbij je elke rij rechts breit. Hij rolt niet op, ziet er aan beide kanten hetzelfde uit en is stevig. Wil je iets rekbaarders, probeer dan de boordsteek.
Welke breinaalden gebruik ik voor een sjaal?
Voor dikke wol naalden van 6 tot 8 mm, voor middeldikke wol 4 tot 5 mm. Kies de maat die op het bandje van het garen staat, en ga een maat omhoog als je strak breit.
Hoe lang duurt het om een sjaal te breien?
Een beginner doet er twee tot vier weken over, bij een paar uur per week. Met dikke wol en grote naalden gaat het sneller. Reken op ongeveer een uur per 10 tot 15 cm.
Hoe voorkom ik dat mijn sjaal oprolt?
Brei in ribbelsteek, boordsteek of rijstkorrelsteek. Een sjaal in tricotsteek rolt op, tenzij je er aan beide kanten een boordje van ribbelsteek aan breit.
Kan ik een sjaal breien met een rondbreinaald?
Ja, maar dan breit hij als een koker, een colsjaal. Je zet de steken op en breit rond zonder werk te draaien. Voor een gewone sjaal met een begin en een eind zijn rechte naalden het makkelijkst.
Hoe was ik een gebreide sjaal?
Kijk op het bandje van de wol. Veel wol kun je op de wolwas wassen op 30 graden, in een waszak, en plat laten drogen. Wring de sjaal niet uit, want dan trekt hij uit zijn vorm.
Verder lezen
Wil je meer weten over breien na je eerste sjaal? Dan zijn dit goede volgende pagina’s:
- Breien: de gids voor beginners voor alle basis op een rij.
- Breien opzetten en steken voor elke opzetmethode.
- Breipatronen voor meer ideeën.
- Breipatroon om een patroon te leren lezen.
- Haken en breien: het overzicht.