Wil je een piano kopen als beginner, kies dan tussen een akoestische piano (een pianino of een vleugel) en een digitale piano. Een digitale piano is voor de meeste beginners de praktische keuze: hij hoeft niet gestemd te worden, neemt weinig ruimte in, heeft een koptelefoonaansluiting en is vaak voordeliger. Een akoestische piano geeft een rijker geluid en een natuurlijker aanslag, maar vraagt meer ruimte, onderhoud en budget.
Een piano kopen is een keuze voor jaren, dus het loont om de keuze goed te maken. Dat hoeft niet ingewikkeld: je hoeft geen kenner te zijn om te zien wat bij jouw situatie past. In deze koopgids vergelijken we de soorten, leggen we uit waar je op let, bespreken we wat je naast het instrument nodig hebt en geven we advies over stemmen, onderhoud en oefenen. Wil je eerst weten hoe leren spelen werkt? Lees piano leren spelen en het overzicht muziek leren.
Kort samengevat
- Een digitale piano is voor de meeste beginners de slimste start: geen stemmen, stil oefenen met een koptelefoon en weinig ruimte nodig.
- Een akoestische piano heeft een natuurlijker aanslag en klank, maar vraagt ruimte, stemmen en een groter budget.
- Kies een instrument met 88 toetsen en een gewogen aanslag, zodat wat je leert straks ook op een echte piano werkt.
- Zit je op een budget? Een tweedehands akoestische piano kan een goede koop zijn, mits je hem laat keuren.
- Heb je beperkte ruimte of wil je soms stil spelen? Dan is digitaal bijna altijd de beste keuze.
Welke soorten piano zijn er?
Er zijn drie hoofdsoorten. Volgens Wikipedia over de piano zijn dat de pianino (staande piano), de vleugel en de digitale piano.
Pianino (staande piano)
Bij een pianino lopen de snaren verticaal en staat het instrument meestal tegen een muur. Hij neemt weinig ruimte in en klinkt minder krachtig dan een vleugel, schrijft Wikipedia. Voor thuis is de pianino de gebruikelijke akoestische keuze. Het geluid is vol en natuurlijk, en je aanslag bepaalt hoe de toon klinkt.
Vleugel
Bij een vleugel (ook vleugel piano genoemd) liggen de snaren horizontaal. Een vleugel klinkt krachtiger en geeft fijnere controle over het volume, daarom staat hij op concertpodia. Volgens Wikipedia varieert de lengte van ongeveer 1,35 meter tot meer dan 3 meter. Wie een piano wil kopen voor thuis, vindt een vleugel meestal te groot en te duur, maar wie ruimte en budget heeft, heeft er jarenlang plezier van. Het woord vleugel verwijst hier alleen naar het instrument.
Digitale piano
Een digitale piano is een elektronisch instrument dat een akoestische piano nabootst in klank en aanslag. Volgens Wikipedia over de digitale piano heeft hij evenveel toetsen als een akoestische piano en een of meer pedalen. Het geluid komt uit luidsprekers, meestal gebaseerd op opnames (samples). Daardoor is het nooit helemaal gelijk aan een akoestische piano, maar goede modellen komen dichtbij. Zie ook de pagina over de digitale piano.
Keyboard
Een keyboard is lichter en goedkoper dan een digitale piano, vaak met minder toetsen en een lichtere aanslag. Het is een ander instrument en voor veel beginners een instap, maar voor serieus pianoleren is een digitale piano met gewogen toetsen een betere keuze. Lees meer bij keyboard kopen.
Akoestisch of digitaal: wat past bij jou?
Dit zijn de verschillen waar je als beginner op let:
| Akoestische piano | Digitale piano | |
|---|---|---|
| Stemmen | Regelmatig nodig | Niet nodig |
| Ruimte | Veel (pianino of vleugel) | Weinig, vaak te verplaatsen |
| Stil oefenen | Meestal niet, tenzij met een demper | Ja, via koptelefoon |
| Aanslag en klank | Natuurlijk, rijk | Dicht bij echt, afhankelijk van model |
| Onderhoud | Stemmen, beschermen tegen vocht | Weinig |
| Verhuizen | Zwaar en lastig | Makkelijker |
| Stroom | Niet nodig | Nodig |
Wikipedia beschrijft dat een digitale piano geen snaren heeft en geen stemming nodig heeft, onafhankelijk is van temperatuur en vochtigheid, een stroomvoorziening nodig heeft, gewoonlijk goedkoper is en makkelijker te verplaatsen. Bijna elk model heeft een koptelefoonaansluiting, zodat je kunt oefenen zonder de buren te storen.
Een akoestische piano heeft het voordeel van de natuurlijke klank en aanslag. Wie serieus verder wil, merkt dat dit verschil uitmaakt. Een akoestische piano is ook een meubelstuk dat mooi staat. Het nadeel is dat hij zwaarder is, meer ruimte vraagt en regelmatig onderhoud nodig heeft.
Als algemene richtlijn kiezen beginners met weinig ruimte of een vast kleiner budget digitaal, en beginners die een eigen huis, ruimte en geduld hebben soms akoestisch. Twijfel je? Ga naar een muziekwinkel en speel beide, voordat je een piano koopt.
Waar let je op bij een piano kopen?
Aantal toetsen
Volgens Wikipedia hebben de meeste piano’s 88 toetsen, van A0 tot C8, sinds ongeveer 1885. Dat is zeven octaven plus een kleine terts. Als beginner kies je het best een instrument met 88 toetsen. Kleinere toetsenborden met 61 of 76 toetsen kunnen in het begin volstaan, maar veel pianomuziek gebruikt het volledige bereik. Met 88 toetsen hoef je niet te upgraden.
Aanslag en gewogen toetsen
De aanslag is het gevoel van de toetsen onder je vingers. Een digitale piano met een gewogen toetsenbord voelt als een echte piano: de toetsen hebben gewicht en reageren op hoe hard je speelt. Wikipedia noemt dit gewogen klavier als typisch kenmerk van een digitale piano, en noemt modellen met hamertjes die de originele aanslag nabootsen. Die aanslag zal altijd een beetje verschillen van een akoestische piano, maar betere modellen komen dichtbij. Een keyboard met lichte toetsen is makkelijker, maar je leert er een andere aanslag op.
Probeer elk instrument uit. Speel zacht en hard, en let op of de toetsen gelijkmatig reageren.
Pedalen
Een piano heeft meestal twee of drie pedalen. Wikipedia beschrijft het rechter pedaal (sustain) dat de dempers optilt zodat noten blijven klinken, het linker pedaal dat het geluid zachter maakt en het middelste pedaal dat bij een pianino vaak een oefenpedaal is. Voor een beginner is minstens het sustainpedaal belangrijk. Bij sommige digitale piano’s wordt een los pedaal meegeleverd; controleer of dat stevig genoeg is, zodat het niet wegschuift.
Klank en luidsprekers
Luister naar de klank. Bij een digitale piano is dat het geluid uit de luidsprekers of via de koptelefoon. Speel een paar akkoorden en een melodie en let op of het geluid natuurlijk klinkt. Probeer het ook met koptelefoon op, omdat veel mensen daar vaak mee spelen.
Afmetingen en gewicht
Meet de ruimte waar het instrument komt en kijk naar afmetingen en gewicht. Een digitale piano op een standaard past in een klein vertrek. Een akoestische piano is zwaar en moet door een trap of gang kunnen. Reken bij een akoestische piano op een verhuizer.
Een piano kopen: nieuw of tweedehands?
Nieuw
Wie een nieuw instrument koopt, heeft garantie en een instrument in goede staat. Een digitale piano koop je meestal nieuw, omdat de techniek snel verandert en je dan garantie hebt. Bij een nieuwe akoestische piano is het budget meestal hoger.
Tweedehands
Een tweedehands akoestische piano kan een goede koop zijn, maar controleer hem zorgvuldig. Laat bij twijfel een pianostemmer of -technicus meekijken. Let op deze punten:
- Werken alle toetsen? Speel ze allemaal. Toetsen die blijven hangen of niet terugkomen, wijzen op problemen.
- Klinkt de piano zuiver? Is hij sterk ontstemd, dan heeft hij waarschijnlijk lang geen onderhoud gehad; vraag een stemmer wat herstel kost.
- Zijn er sporen van vocht of houtworm? Dat is een slecht teken.
- Werken de pedalen? Probeer ze alle.
- Hoe verhuis je hem? Reken op transportkosten, want een piano is zwaar.
Een digitale piano tweedehands kan ook, maar controleer of alle toetsen, pedalen en aansluitingen werken en of er geen defecte luidsprekers zijn.
Piano stemmen en onderhoud
Een akoestische piano moet regelmatig gestemd worden. Wikipedia beschrijft dat je een piano stemt door aan de stempennen te draaien, waardoor de snaarspanning en dus de toonhoogte verandert. Een piano thuis moet volgens Wikipedia gewoonlijk ongeveer tweemaal per jaar worden gestemd, omdat temperatuur, vochtigheid en bespelen de stemming beïnvloeden. Dat laat je doen door een pianostemmer. Piano stemmen is vakwerk: probeer het niet zelf.
Wat dat kost, hangt af van de stemmer en de regio. Vraag naar de actuele prijs bij een lokale pianostemmer, voordat je de piano koopt. Piano stemmen kosten rekenen veel mensen mee in de totale kosten van een akoestische piano.
Een digitale piano hoeft niet gestemd te worden. Je hoeft alleen af en toe af te stoffen en de aansluitingen te controleren.
Bij een akoestische piano geldt: zet hem niet naast een verwarming, in direct zonlicht of in een vochtige ruimte. Dat houdt het hout en de stemming stabieler. Dit is een algemene richtlijn.
Wat heb je naast de piano nog nodig?
- Een pianokruk of bank. Een stabiele, verstelbare kruk is belangrijk voor je houding. Je zit rechtop en je onderarmen zijn ongeveer horizontaal.
- Een koptelefoon voor een digitale piano. Kies een model dat comfortabel zit.
- Een standaard en pedaal voor een digitale piano, als die niet meegeleverd zijn.
- Een boek of cursus. Een piano voor beginners boek geeft je een vaste route. Bij een boek leer je ook de notenbalk en het lezen van noten.
- Een metronoom voor oefenen in tempo.
- Een app of online cursus. Er bestaan piano apps die je helpen met oefenen en noten lezen. Gebruik ze als aanvulling.
Na het piano kopen begint het leren. Op piano leren spelen lees je hoe je begint.
De notenbalk en toonladders
Pianomuziek staat op twee notenbalken: de rechterhand speelt meestal de bovenste, de linkerhand de onderste. Het lezen van noten gaat in het begin langzaam, maar komt vanzelf. Toonladders helpen je vingers en je oor te oefenen: Wikipedia over de toonladder beschrijft de majeurladder als de bekendste toonladder, met acht tonen, waarbij de kleine secunden tussen mi en fa en tussen si en do liggen. Voor piano oefenen is dagelijks tien tot twintig minuten een goede start, als algemene richtlijn.
Eerste liedjes
Bekende piano liedjes voor beginners kies je het best met een eenvoudige melodie en weinig akkoorden. Begin met één hand en voeg de andere hand toe als je zeker bent. Zoek een boek of een online bron met eenvoudige arrangementen.
Veelgemaakte fouten bij piano kopen
- Piano kopen op alleen de prijs. Een te lichte aanslag of een slechte klank demotiveert.
- Een keyboard kopen en een piano verwachten. De aanslag is anders.
- Een tweedehands piano niet laten keuren. Reparaties kunnen duur zijn.
- Vergeten dat een akoestische piano zwaar is. Verhuizen en plaatsen kosten tijd en geld.
- Vergeten te rekenen met stemmen. Het is een vaste kostenpost.
- Een kruk die niet past. Een slechte zithouding veroorzaakt klachten.
Een orgel is trouwens een ander instrument dan een piano. Het heeft een eigen techniek en klank, en wordt bespeeld met handen en voeten. Meer erover lees je bij orgel.
Veelgestelde vragen over piano kopen
Moet ik een akoestische of digitale piano kopen als beginner?
Voor de meeste beginners is een digitale piano de praktische keuze: geen stemmen, stil oefenen met een koptelefoon en weinig ruimte nodig. Heb je ruimte, budget en wil je de natuurlijke klank, dan is een akoestische piano een goede keuze.
Hoeveel toetsen heeft een piano?
Meestal 88, van A0 tot C8. Dat is het volledige bereik van een piano. Digitale piano’s met 88 toetsen zijn het best voor wie serieus wil leren.
Wat is het verschil tussen een piano en een keyboard?
Een piano heeft gewogen toetsen en een aanslag die lijkt op een akoestische piano. Een keyboard heeft vaak lichtere toetsen, minder toetsen en meer klanken en ritmes. Voor pianoleren is een digitale piano met gewogen toetsen beter. Zie ook keyboard kopen.
Hoe vaak moet een piano gestemd worden?
Volgens Wikipedia ongeveer tweemaal per jaar voor een piano thuis. Temperatuur en vochtigheid beïnvloeden de stemming. Een digitale piano hoeft niet gestemd te worden.
Wat kost piano stemmen?
Dat verschilt per stemmer en regio en verandert. Vraag een lokale pianostemmer naar de actuele prijs.
Kan ik een tweedehands piano kopen?
Ja, maar laat hem controleren door een stemmer of technicus. Controleer toetsen, pedalen, stemming en tekenen van vocht.
Is een vleugel beter dan een pianino?
Een vleugel klinkt krachtiger en geeft fijnere controle over het volume. Hij neemt veel ruimte in en is duurder. Voor thuis is een pianino prima.
Kan ik stil oefenen op een piano?
Op een digitale piano wel, met een koptelefoon. Bijna elk model heeft een aansluiting. Sommige akoestische piano’s hebben een oefenpedaal dat het geluid dempt.
Verder lezen
Je weet nu hoe je een piano kiest. Ga verder met deze pagina’s: