Borduurpakket kiezen: welk borduurpakket past bij jou als beginner?

Een borduurpakket is een compleet pakket om een borduurwerkje te maken: stof, garen, naald en een patroon of voorbedrukt motief. Als beginner kies je het best een borduurpakket in kruissteek op Aida-stof, met een klein motief en niet te veel kleuren. Je hoeft dan niets los te kopen en je weet precies wat je moet doen. Zo’n borduurpakket voor beginners is af in een paar avonden, en leer je de basis van het borduren op een prettige manier.

Een borduurpakket kopen lijkt eenvoudig, maar het aanbod is groot: van een klein bloemetje tot een geboortetegel, een kerstkaart of een kussen. In dit artikel lees je wat er in een borduurpakket zit, wat het verschil is tussen een telpatroon en een voorbedrukt pakket, waar je op let bij het kiezen en hoe je begint. Meer over de basis lees je in het kenniscentrum over naaien en borduren.

Wat zit er in een borduurpakket?

De inhoud van een borduurpakket verschilt per aanbieder en per type, maar je vindt bijna altijd dezelfde onderdelen:

• De stof. Meestal Aida: een stof met duidelijk zichtbare gaatjes. Bij sommige pakketten is die voorbedrukt, bij andere is hij blanco.
• Het garen. Genoeg in de juiste kleuren voor het motief, meestal als losse strengetjes of een kaartje.
• De naald. Meestal een stompe borduurnaald. Een stompe naald prikt niet in de stof en glijdt door de gaatjes.
• Het patroon. Een kleurenschema met symbolen, of een voorbedrukte afbeelding op de stof.
• De handleiding. Met uitleg over de steken en soms met een lijst van de garenkleuren.

Sommige pakketten hebben ook een borduurring, een lijstje of een opdruk om het resultaat op te hangen. Kijk daarom vooraf goed naar de omschrijving en naar wat er bij zit, zodat je niet achteraf nog van alles moet bijkopen. Kopen is het handigst als je weet wat je krijgt.

De bronnen die wij hebben geraadpleegd, zijn het eens over de basis. Wikipedia beschrijft kruissteek als twee diagonale steken die elkaar kruisen, vaak gewerkt met splijtzijde, een zesdraads garen dat je in twee of drie delen splitst. De stof wordt strak gehouden in een borduurring. Aida is daarbij een veelgebruikte stof, waarvan de draaddichtheid de grootte van de kruisjes bepaalt.

Telpatroon of voorbedrukt: wat is het verschil?

Dit is de belangrijkste keuze bij een borduurpakket, en het bepaalt hoe je borduurt.

Borduurpakket telpatroon. Bij een telpatroon heb je een schema met vakjes. Elk vakje is één kruissteek en heeft een symbool of kleur. Je telt de blokjes op de stof en borduurt ze na. Dat is precies hoe kruissteek van oudsher werkt. Volgens LoveCrafts staat elk vierkant op het raster voor één steek, en heeft elk patroon een legenda met kleuren en symbolen. Het is aan te raden om het patroon eerst door te nemen voordat je begint. Een telpatroon vraagt wat concentratie, maar je leert er het vak mee.

Borduurpakket voorbedrukt. Bij een voorbedrukt pakket staat het motief al op de stof. Je volgt de afbeelding en hoeft niet te tellen. Wikipedia noemt dat sommige stof voorbedrukt wordt geleverd met een patroon. Dat is makkelijker voor de allereerste keer, en daarom geschikt als je even wilt voelen of borduren iets voor je is. Het nadeel: je leert minder zelf te tellen, en bij sommige pakketten verdwijnt de opdruk niet altijd netjes.

Welke kies je? Een borduurpakket voorbedrukt voor beginners is een veilig begin als je liever niet telt. Wil je echt kruissteken leren, dan is een klein telpatroon een betere keuze. Veel mensen beginnen voorbedrukt en stappen daarna over naar een telpatroon. Beide zijn goed.

Waar let je op bij een borduurpakket voor beginners?

Niet elk borduurpakket is even geschikt voor een eerste keer. Let op deze punten:

1. Grootte. Kies een klein motief, bijvoorbeeld 10 bij 10 centimeter. Een groot werk kost maanden en kan afschrikken.
2. Aantal kleuren. Meer kleuren betekent meer wisselen en meer verwarring. Vijf tot acht kleuren is voor een beginner genoeg, als richtwaarde.
3. Stof. Aida met 14 count (telpunten per inch) is een veelgebruikte keuze. Hoe lager het aantal, hoe groter de kruisjes en hoe makkelijker te zien. LoveCrafts noemt 14-count Aida als beginnersvriendelijk, met meestal twee draden garen.
4. Duidelijk patroon. Een leesbare legenda met symbolen die je makkelijk uit elkaar houdt.
5. Complete inhoud. Staat er een naald bij en genoeg garen? Is er een handleiding?
6. Onderwerp. Kies iets waar je plezier in hebt, want je kijkt er een tijd naar.

Voor de kleuren is het handig dat DMC, een bekende garenmaker, in zijn beginnersvideo gewoon Aida-stof en zesdraads borduurgaren gebruikt. Dat is de standaard waarmee de meeste pakketten werken.

Borduurpakket beginners bloemen: een goede eerste keuze

Een bloemmotief is populair, en met reden. Bloemen bestaan uit ronde vormen en een beperkt aantal kleuren, zoals roze, geel en groen. Een borduurpakket beginners bloemen heeft vaak een duidelijk, klein patroon, en elke bloem is een mooi stukje oefening: je leert kleuren wisselen, vlakjes vullen en netjes afwerken.

Zo’n kleine bloemenborduurring is een mooi cadeau, kan in een houten ring op de muur of als kaart. Je kunt ook meerdere kleine pakketten achter elkaar maken en samen ophangen. Zoek je een eerste motief, begin dan met een klein bloemmotief met een paar kleuren, en bewaar de grote landschappen voor later.

Borduurpakket voor een geboorte, kerst of kussen

Een borduurpakket kun je ook op een gelegenheid afstemmen. Drie veelgekozen onderwerpen:

Borduurpakket geboorte. Een geboortetegel of een kleine afbeelding met naam en datum. Pakketten voor een geboorte hebben vaak een plek voor de naam, het gewicht en de datum. Let op: begin ruim op tijd, want een naam en datum borduur je niet in één avond. Controleer ook of je de letters en cijfers zelf mag kiezen, of dat ze vast in het patroon staan.

Borduurpakket kerst. Een kerstkaart, een hanger of een tafelkleedje. Kleine kerstmotieven zijn snel af en daarom geschikt om vlak voor december nog te maken. Zo’n pakket is ook een leuk cadeau voor iemand die van handwerk houdt.

Borduurpakket kussen. Een kussenhoes met een geborduurd motief. Dit is een grotere klus, want je borduurt op een groter stuk stof en moet het daarna tot een kussen verwerken. Een beginner doet er goed aan om eerst een klein stuk te maken. Voor het afwerken van een kussenhoes kun je ook een naaimachine gebruiken om de naden dicht te naaien.

Bij al deze pakketten geldt: lees de omschrijving, kijk of de maten en het aantal kleuren bij je passen en wees realistisch over de tijd.

Borduurpakket kopen: waar en waar op letten?

Een borduurpakket kopen kan bij hobbywinkels, bij webwinkels voor handwerken en bij sommige warenhuizen en actiewinkels. Het aanbod verschilt per aanbieder en per periode. Een pakket van een actiewinkel kan voor een beginner prima zijn, maar controleer altijd wat er in zit en of het patroon duidelijk is. Dat geldt ook voor een borduurpakket action of een ander aanbod bij een budgetketen: kijk naar de inhoud en lees reviews als die er zijn, in plaats van op de prijs af te gaan.

Wie een borduurpakket kopen winkel in de buurt zoekt, kan beter even bellen. In een fysieke winkel kun je de stof en het garen voelen, en soms krijg je uitleg. Online heb je meer keus en kun je makkelijk vergelijken. Let bij een webwinkel op de retourvoorwaarden en op een duidelijke foto van het patroon.

Vragen die je jezelf stelt voor je een borduurpakket koopt:

• Is het patroon een telpatroon of voorbedrukt?
• Hoeveel kleuren zijn er, en hoe groot is het eindresultaat?
• Zit de naald erbij, en is er een borduurring?
• Is het garen in de juiste hoeveelheid aanwezig?
• Is de handleiding duidelijk en in het Nederlands?

Zo begin je met je borduurpakket

Heb je een borduurpakket gekozen, dan begin je zo. Dit stappenplan geldt voor een telpatroon in kruissteek.

1. Pak alles uit en controleer de inhoud. Is alles aanwezig? Leg het garen op een rij.
2. Zoek het midden van de stof. LoveCrafts adviseert de stof twee keer dubbel te vouwen, het midden te kreuken en eventueel met een steekje te markeren. Zo zit je motief straks recht.
3. Span de stof in een ring. Een borduurring houdt de stof strak, helpt bij het tellen en houdt de spanning gelijk.
4. Splits het garen. Zesdraads garen bestaat uit zes draadjes die je scheidt. Bij 14-count Aida gebruik je meestal twee draadjes, zoals ook LoveCrafts aangeeft. Volg altijd de aanwijzing van je eigen borduurpakket.
5. Begin in het midden van het patroon en werk naar buiten. Dat is de gebruikelijke methode, tenzij je patroon iets anders voorschrijft.
6. Werk elke kruissteek op dezelfde manier. Wikipedia adviseert dat de bovenste steek in elke kruis dezelfde kant op ligt, voor een netter resultaat. Je mag van linksboven naar rechtsonder werken of andersom, als je het maar consequent doet.
7. Controleer regelmatig. Tel af en toe na of je op de goede plek zit, zodat je niet pas na honderd steken een fout ontdekt.

Meer over de steek zelf lees je in onze gids over de kruissteek, en meer over het hele proces in de uitleg over borduren met kruissteek.

Zo houd je garen en kleuren overzichtelijk

Bij een patroon met meerdere kleuren is orde het halve werk. Zonder systeem raak je snel de weg kwijt, en een verkeerd garen pak je sneller dan je denkt. Een paar eenvoudige gewoontes helpen.

Pak het garen uit de verpakking en leg elke kleur apart. Je kunt de strengetjes op een stukje karton rijgen en er het symbool uit de legenda naast schrijven. Zo zie je in een oogopslag welke kleur bij welk symbool hoort. Werk met een of twee kleuren tegelijk en leg de rest weg, dan blijft je tafel overzichtelijk.

Knip een draad niet te lang af. Een draad van ongeveer een onderarm lengte werkt prettig, omdat een langere draad vaak knoopt of slijt. Dat is een praktische richtwaarde, geen regel. Merk je dat het garen gaat pluizen of verdraaien, laat de naald dan even los hangen, zodat de draad zich kan ontdraaien.

Borduur je op een rustige plek met goed licht, dan ziet je oog de gaatjes beter. Daglicht van de zijkant is prettig, een lamp boven je werk ook. Neem af en toe een pauze, want tellen en kleuren vergelijken vermoeit je ogen sneller dan je denkt.

Veelgemaakte fouten met een borduurpakket

Te groot beginnen. Een groot motief met veel kleuren kan frustrerend zijn. Kies een klein stukje en maak dat af.

Niet in het midden beginnen. Dan loopt het motief makkelijk uit het midden van de stof, of past het niet meer.

Te strak trekken. Trek je het garen te strak aan, dan trekt de stof krom en zie je de gaatjes. Houd een gelijkmatige spanning.

De naald verkeerd kiezen. Een stompe naald hoort bij kruissteek. LoveCrafts noemt stompe tapisserienaalden als beste keus, die zonder rekken door de gaatjes gaan.

De kleuren verwarren. Leg het garen op volgorde en zet de nummers of symbolen erbij, zodat je niet de verkeerde kleur pakt.

Haast hebben. Borduren is rustig werk. Een paar kruisjes per avond is al mooi.

Meer over de aanpak van een pakket met een bepaald patroon lees je bij borduurpakket kruissteek. Daar vind je meer over de specifieke eigenschappen van kruissteekpakketten.

Afwerken en ophangen

Een afgerond werkstuk verdient een goede afwerking. Haal het uit de ring, knip losse draadjes af aan de achterkant en strijk het eventueel voorzichtig, met de achterkant naar boven. Het borduurwerk kun je dan op verschillende manieren tonen:

• In de ring. Je laat het werk in de houten borduurring zitten, snijdt de stof rondom af en plakt of rijgt de rand aan de achterkant dicht. LoveCrafts noemt dat ringen ook gebruikt kunnen worden om afgewerkt werk te monteren.
• In een lijst. Een passende lijst met passe-partout maakt het geheel af.
• Als kussen of tas. Je naait het geborduurde stuk in een kussenhoes of tas. Dat doe je met een naaimachine.
• Als kaart. Een klein motief past in een kaart met uitsnede.

Wat je ook kiest: begin met een schoon werkstuk. Was je handen voor je gaat borduren en bewaar je werk tussen sessies in een schone zak of lade, zodat het niet vuil wordt.

Veelgestelde vragen over een borduurpakket

Verder lezen