Een gelli plate is een zachte, herbruikbare plaat van gel waarop je acrylverf uitrolt en vervolgens een vel papier afdrukt. Omdat de verf op de plaat blijft liggen, kun je er sjablonen, bladeren of structuren in leggen en zo in een paar minuten een unieke print maken. Je hebt geen drukpers nodig: je drukt het papier gewoon met je hand aan.
De gelli plate is in korte tijd een van de populairste hulpmiddelen voor papierhobbyisten geworden, omdat het resultaat zo snel zichtbaar is. Je gebruikt de prints voor kaarten, collages, kaftpapier en achtergronden voor journals. In dit artikel lees je wat een gelli plate is, wat je nodig hebt, hoe je stap voor stap een eerste print maakt en welke technieken je daarna kunt proberen. Wil je kennismaken met andere drukwerk-technieken, lees dan ook over linoleum snijden.
Kort samengevat
- Een gelli plate is een herbruikbare gelplaat voor monoprints: je rolt acrylverf uit, legt er papier op en trekt een print af.
- Je hebt de plaat, acrylverf, een brayer (roller) en papier nodig.
- Elke print is uniek, omdat de verf op de plaat verandert.
- Je kunt sjablonen, bladeren en structuren gebruiken voor patronen.
- Reinig de plaat na elke sessie en bewaar hem vlak, bij kamertemperatuur.
Wat is een gelli plate?
Gelli Arts, een bekend merk van deze platen, beschrijft zijn platen op de eigen website als platen die “look and feel like gelatin”, maar duurzaam en herbruikbaar zijn en bij kamertemperatuur bewaard kunnen worden. Ze zijn volgens de maker makkelijk te reinigen en altijd klaar voor gebruik. Het merk noemt de plaat “monoprinting without a press”: monoprints maken zonder pers.
Een monoprint is een afdruk die je maar één keer zo kunt maken. Bij linoleum of houtsnede maak je een vaste plaat waarmee je tientallen identieke afdrukken trekt. Bij een gelli plate verandert de verf op de plaat met elke afdruk. Daardoor is elke print net anders, en dat is precies wat de techniek zo leuk maakt voor wie niet aan perfectie hecht.
De plaat werkt volgens Gelli Arts met acrylverf. Op de blog van Gelli Arts staat dat je bijna elk schilder-, stempel- en tekenmedium op de gelplaat kunt gebruiken. Voor een beginner is acrylverf de logische keuze: het is goedkoop, verkrijgbaar in veel kleuren en snel droog.
Wat heb je nodig voor gelli plate printing?
Gelli plate printing vraagt weinig materiaal. Dit zijn de basisspullen.
- De gelli plate. Er zijn verschillende maten. Gelli Arts toont op zijn site onder meer grote platen van 16 bij 20 inch en 18 bij 24 inch, en daarnaast kleine platen. Een formaat rond A5 of A4 is voor een beginner het handigst, omdat je er snel mee werkt en het papier niet te groot hoeft te zijn.
- Acrylverf. Kies tubes of flessen in een paar kleuren die bij elkaar passen. Begin met twee of drie kleuren en wit.
- Een brayer. Dat is een rubberen roller waarmee je de verf gelijkmatig over de plaat verdeelt.
- Papier. Gewoon printpapier werkt prima voor een eerste proef. Dunne papiersoorten nemen de verf het best op, dikker papier of aquarelpapier geeft een mooier eindresultaat voor kaarten.
- Sjablonen en structuren. Bladeren, kant, bubbeltjesplastic, stempels en uitgesneden vormen.
- Doekjes of babydoekjes om de plaat tussendoor en achteraf schoon te maken.
- Een beschermende onderlaag, zoals een oude krant of een plastic zeil.
De hoeveelheid is vrij beperkt. Heb je al acrylverf en papier, dan hoef je eigenlijk alleen de plaat en een roller aan te schaffen.
Gelli plate kopen: waar let je op?
Wil je een gelli plate kopen, dan vind je die bij hobbywinkels, kunstenaarszaken en online. Gelli Arts is een bekend merk, maar er zijn ook andere gelplaten. Prijzen verschillen per winkel en veranderen, dus we noemen geen bedragen. Let bij een gelli plate kopen in Nederland op het volgende.
- Formaat. Kies een formaat dat past bij je werkplek en je papier. Een plaat van A4 of kleiner is makkelijker te bewaren en te reinigen. Voor een gelli plate A4 heb je geen grote tafel nodig.
- Wat er bij zit. Sommige sets bevatten een brayer, sjablonen of verf, andere alleen de plaat. Vergelijk dus wat je krijgt voor het geld.
- Het merk. Het merk Gelli Arts is bekend, maar een bekend merk is geen vereiste. Vergelijk reviews en let op de stevigheid van de gel.
- Een bewaarhoes. Veel platen worden geleverd met een doorzichtige hoes. Bewaar de plaat daarin, vlak en bij kamertemperatuur.
Een gelli plate aanbieding is aantrekkelijk, maar let erop dat je niet alleen op prijs koopt. Een plaat die slecht is gegoten of snel scheurt, maakt van je hobby een frustratie.
Gelli plate gebruiken: zo maak je je eerste print
Een eerste print maak je in vijf stappen. Reken op een half uur, inclusief opruimen.
Stap 1: bereid je werkplek voor. Leg een krant of zeil op tafel en zet je verf, brayer, papier en doekjes klaar. Verf droogt snel, dus je wilt niet zoeken terwijl de plaat al nat is.
Stap 2: breng verf aan. Knijp een kleine hoeveelheid verf op de plaat. Met een beetje is genoeg, want je rolt hem dun uit. Een te dikke laag geeft vlekkerige prints met een natte glans.
Stap 3: rol de verf uit. Rol met de brayer de verf in dunne, gelijke banen over de hele plaat. Bij twee kleuren kun je ze in elkaar laten overlopen, wat een zacht verloop geeft.
Stap 4: leg je papier op de plaat. Leg het vel voorzichtig op de verf en druk het zacht aan met de palm van je hand of met een schone roller. Wrijf niet te hard, want dan krijg je vlekken.
Stap 5: trek de print af. Trek het papier langzaam van de plaat. Leg de print apart om te drogen. Op de plaat blijft vaak nog een restant verf achter. Daarvan kun je een tweede afdruk trekken, de zogeheten ghost print, die lichter en zachter is.
Gelli Arts raadt op zijn eigen blog aan om eerst de basis goed te leren voordat je allerlei technieken probeert. De blog zegt dat beginners vaak meteen met leuke technieken beginnen en de basis overslaan, zoals hoeveel verf je gebruikt en waarom. Dat advies is goed: een paar proefprints met alleen verf en papier leren je meer dan tien technieken in één keer.
Tip: werk in lagen. Laat een print drogen, leg hem weer op een schone plaat met nieuwe verf en een sjabloon, en trek hem nog eens af. Met drie lagen krijg je diepte en een rijk resultaat.
Gelli plate technieken: patronen en structuren
Als je de basis kent, kun je met technieken experimenteren. Dit zijn de gebruikelijkste gelli plate technieken.
Sjablonen. Leg een sjabloon op de natte verf, druk papier erop en trek beide tegelijk af. Op de print blijft de vorm van het sjabloon als wit (of ongeverfd) gebied over. Je kunt ook eerst het sjabloon op de plaat leggen, verf eroverheen rollen en het sjabloon wegnemen.
Bladeren en planten. Natuurlijke vormen zoals bladeren, varens en grassen geven een mooi patroon. Leg ze op de natte verf, druk papier aan en trek de print af.
Structuren en textuur. Bubbeltjesplastic, kant, touw, netten of een stuk karton met groeven drukken hun patroon in de verf. Zo maak je achtergronden met reliëf.
Stempelen en afkrabben. Met een stempel verwijder je verf in een vorm. Met de rand van een oude pinpas of een penseelsteel teken je lijnen in de verf voordat je print.
Ghost prints. De tweede afdruk van de verf die op de plaat achterblijft. Die is zachter en eenvoudig te combineren met een volgende laag.
Meerdere lagen. Het mooiste resultaat vraagt vaak meerdere lagen: een achtergrond, daarna een patroon, daarna details. Laat elke laag drogen voordat je verder gaat.
Ontdek wat bij je past door veel te proberen. Doe dat vooral met goedkoop papier, want je zult in het begin veel prints weggooien. Dat hoort bij het leren.
Gelli plate ideeën: wat maak je met je prints?
Je prints zijn mooi om te bekijken, maar nog veel nuttiger als ze verder verwerkt worden. Deze gelli plate ideeën zijn een goed begin.
- Wenskaarten. Knip een print in stukken en plak ze op kaarten. Een kleurrijke achtergrond met een uitgesneden vorm op de voorkant geeft een persoonlijke kaart. Meer over kaarten vind je in onze gids over kaarten maken.
- Collagepapier. Gebruik je prints als losse stukjes in collages en journals.
- Cadeaupapier en kaften. Een vel van een groot formaat is mooi om een cadeau in te pakken of een boek te kaften.
- Bladwijzers en labels. Kleine stukjes zijn ideaal voor bladwijzers.
- Origami en gevouwen werk. Een print is een mooi vel voor gevouwen figuren. Lees daarover in onze uitleg over origami.
- Snijwerk. Wie een snijplotter heeft, kan een print als achtergrond onder een uitgesneden ontwerp gebruiken. Lees meer over de Cricut Maker of de Silhouette Cameo als je die combinatie wilt proberen.
De plaat schoonmaken en bewaren
Een gelli plate gaat jaren mee als je hem goed verzorgt. Gelli Arts noemt de platen zelf makkelijk schoon te maken. Na een sessie veeg je de verf met een vochtig doekje of babydoekje van de plaat voordat hij droogt. Droge acrylverf is veel lastiger te verwijderen en kan de gel beschadigen.
Bewaar de plaat vlak, in zijn hoes, en bij kamertemperatuur. Houd hem uit de zon en van hitte weg, en leg er niets zwaars op. Gebruik geen scherpe voorwerpen op de plaat, want een snee in de gel blijft zichtbaar in al je prints. Een plaat met een beschadiging kun je nog gebruiken als textuur, maar een schoon oppervlak geeft de beste resultaten.
Gelli plate workshop, cursus of zelf maken
Wil je de techniek met anderen leren, dan is een gelli plate workshop een goede manier. Veel hobbywinkels en ateliers geven workshops in gelprinten, vaak voor een middag. Je krijgt het materiaal, ziet de technieken en gaat met een stapel prints naar huis. Zoek op je woonplaats naar een workshop of cursus in de buurt, want het aanbod verschilt sterk per stad en per seizoen. Thuis kun je ook veel leren van de voorbeelden en filmpjes van de maker zelf: Gelli Arts verwijst op zijn blog naar video’s voor wie een nieuwe plaat opent en voor het uitrollen van de verf.
Voor een beginner is een workshop vooral prettig omdat je direct ziet hoeveel verf je moet gebruiken en hoe je papier aandrukt. Dat zijn de twee dingen die thuis het vaakst misgaan. Daarna kun je thuis alles zelf blijven doen.
Op internet staan recepten om een gelplaat zelf te maken van gelatine en andere ingrediënten. Dat kan, maar zo’n zelfgemaakte plaat is minder stevig en gaat minder lang mee dan een plaat uit de winkel, en hij moet koel bewaard worden. Wil je serieus aan de slag, dan is een echte plaat de betere keuze. Voor wie eerst wil proberen of de techniek bij je past, is een eenvoudige proef met zelfgemaakte gel een leuk experiment, maar verwacht er geen resultaat van dat gelijk is aan een geproduceerde plaat.
Veelgestelde vragen over de gelli plate
Wat is een gelli plate?
Een gelli plate is een herbruikbare gelplaat waarop je acrylverf uitrolt en papier afdrukt. Je maakt er unieke monoprints mee, zonder pers. Gelli Arts beschrijft zijn platen als gelatineachtig, duurzaam en bewaarbaar bij kamertemperatuur.
Wat heb je nodig om te beginnen met gelli plate printing?
Je hebt een plaat, acrylverf, een brayer en papier nodig. Sjablonen, bladeren en bubbeltjesplastic zijn handig voor patronen. Een doekje of babydoekje houd je bij de hand om de plaat schoon te maken.
Welke verf gebruik je op een gelli plate?
Gelli Arts schrijft dat de plaat werkt met acrylverf. Op zijn blog staat dat je bijna elk schilder-, stempel- en tekenmedium op de plaat kunt gebruiken. Voor een beginner is acrylverf de makkelijkste keuze.
Hoe maak je een gelli plate schoon?
Veeg de verf met een vochtig doekje of babydoekje van de plaat, voordat hij droogt. Droge acrylverf is veel lastiger te verwijderen. Bewaar de plaat daarna vlak en bij kamertemperatuur.
Waar kun je een gelli plate kopen?
Bij hobbywinkels, kunstenaarszaken en online. Kijk naar het formaat, wat er in de set zit en of je een brayer nodig hebt. Voor een eerste plaat is een kleinere maat zoals A4 of kleiner vaak het handigst.
Welke gelli plate technieken kun je als beginner proberen?
Begin met sjablonen, bladeren en bubbeltjesplastic, en probeer daarna lagen en ghost prints. Een paar proefprints met alleen verf en papier leren je de basis voordat je technieken combineert.
Wat is een ghost print?
Een ghost print is de tweede afdruk die je trekt van de verf die na de eerste print op de plaat is achtergebleven. Hij is zachter en lichter, en daardoor prettig als eerste laag voor een volgende print.
Kun je een gelli plate zelf maken?
Het kan met gelatine, maar zo’n plaat is minder stevig en gaat minder lang mee dan een gekochte plaat. Voor regelmatig gebruik is een plaat uit de winkel de betere keuze.
Verder lezen
Een gelli plate is een mooie ingang tot drukwerk. Lees meer over linoleum snijden voor vaste afdrukken, over origami om je prints te vouwen en over de Cricut Maker en de Silhouette Cameo om ze uit te snijden. De gids over kaarten maken laat zien wat je er allemaal mee doet.