Een puzzelmap is een vlakke, afsluitbare map waarin je een half gelegde puzzel veilig bewaart en verplaatst. De puzzel ligt op een vilten of antislip werkvlak, de stukjes blijven op hun plek en je zet de map plat weg of neemt hem mee. Kies de maat op het aantal stukjes (meestal 1000 of 1500), met minstens 5 cm marge rond je puzzel.
Dat is het korte antwoord. Hieronder lees je hoe een puzzelmap werkt, welke soorten er zijn, waar je op let bij het kiezen en wanneer een puzzelmat of een puzzelbord beter bij je past. Meer over puzzelen in het algemeen lees je in alles over puzzelen. Wil je de grote lijn eerst zien? In onze gids over het puzzelbord leggen we alle ondergronden naast elkaar.
Kort samengevat
- Een puzzelmap is een afsluitbare map met een antislip werkvlak, bedoeld om een puzzel te bewaren of mee te nemen.
- Maten: er zijn mappen voor puzzels tot 1000 en tot 1500 stukjes. Kies liever een maat te groot dan te klein.
- Reken op minstens 5 cm marge rondom je puzzel.
- Een puzzelmap is vooral om te bewaren en te verplaatsen. Op een puzzelbord werk je en bewaar je tegelijk.
- Sorteerbakjes houden de losse stukjes bij elkaar, ook in een map.
Wat is een puzzelmap?
Een puzzelmap is een soort grote, platte aktetas voor je puzzel. Bij het openen zie je een werkvlak, vaak bekleed met vilt of een antislipmateriaal, met daaromheen een opstaande rand of losse zijplaten. Je legt je puzzel erop, klapt de map dicht en sluit hem af met een rits, klittenband of drukknopen. In de map blijft alles liggen zoals je het hebt achtergelaten.
Winkels verkopen ze onder verschillende namen: puzzelmap, puzzelkoffer, draagmap of portapuzzle. Het idee is steeds hetzelfde. De puzzelmap bewaart een half gelegde puzzel zonder dat je hem hoeft uit te sorteren, en je kunt hem vlak onder de bank of in de kast schuiven.
De beschrijving van een product dat we bekeken, de Asawa Puzzelmap voor 1500 stukjes, laat goed zien waar zo’n map uit bestaat. Er zit een vilten werkvlak in dat stukjes laat blijven liggen, een sluiting met dubbel klittenband, een draagbeugel, twee sorteerpanelen, één groot werkpaneel en zes sorteerbakjes. De map klapt plat op voor opslag. De binnenmaat is ongeveer 90 × 63 cm, voor puzzels tot 1500 stukjes, en volgens de pagina is hij ook bruikbaar voor kleinere puzzels van bijvoorbeeld 500 stukjes. Dat is één voorbeeld uit één winkel: andere puzzelmappen hebben andere maten en uitvoeringen. Bij dat voorbeeld stond de map bovendien als uitverkocht aangegeven, controleer dus altijd de actuele voorraad.
Puzzelmap, puzzelmat, puzzelbord of puzzelkoffer?
Veel mensen zoeken op “puzzelmap” en bedoelen eigenlijk iets anders, of weten niet dat er alternatieven zijn. Puzzelguru zet vier opbergvormen naast elkaar in een overzicht om puzzels op te bergen:
| Puzzelmat (met rol) | Puzzelmap | Puzzelbord of puzzelplaat | Puzzelkoffer | |
|---|---|---|---|---|
| Wat het is | Vilten of neopreen ondergrond die je oprolt | Afsluitbare draagmap met antislip binnenkant en losse zijplaten | Hard, stabiel oppervlak dat je onder de bank of op de kast schuift | Stevige map met extra bescherming, vaak met ruimte voor sorteerbakjes |
| Voordeel | Licht en makkelijk op te rollen | Sluitbaar, draagbaar, extra bescherming | Stabiel en vlak, geen rollen of vouwen | Stevig, beschermt tegen stoten |
| Let op | Vilt kan vezels afgeven en kreuken | Gewicht en handgrepen | Er zijn ook varianten met een verstelbare hoek | Binnenmateriaal en maximale puzzelmaat |
Puzzelguru vat de keuze zo samen: vaak oprollen en in huis verplaatsen past bij een puzzelmat met rol, reizen of van plek wisselen past bij een puzzelmap of puzzelkoffer, en thuis, stabiel en rustig werken past bij een puzzelbord of jigboard. Dat is een nuchtere vuistregel. Dit is vooral een goede keuze als de puzzel regelmatig moet verhuizen: van de eettafel naar de kast, of mee naar een ander huis. Wil je alleen weten hoe je een puzzelplank of puzzelplaat kiest, kijk dan naar puzzelplank en naar puzzelplaat.
De webwinkel DecoAction noemt de puzzelmap in een eigen blog over legpuzzels maken en opbergen de mooiste opbergoplossing. De map werkt volgens dat artikel als een plank op de vloer, maar met een boven- en onderkant die de stukjes op hun plek houden. Bij dezelfde opsomming komt ook de tafel zelf voor, als de makkelijkste en populairste optie met het beste overzicht, maar met het nadeel dat die de meeste ruimte inneemt. De tafel moet groot genoeg zijn om de puzzel opzij te zetten, bijvoorbeeld tijdens het eten. Dat is precies de situatie waarin een puzzelmap of puzzelbord iets oplost. Lees je de bronnen, dan zie je: er is geen beste oplossing, alleen de beste voor jouw woonsituatie.
Welke maat puzzelmap heb je nodig?
De maat is de eerste vraag bij een puzzelmap, en de plek waar de meeste mensen een fout maken. Een map hoort groter te zijn dan de puzzel zelf. Puzzelguru raadt een ondergrond aan met minstens 5 cm marge rondom, en liever een maat groter dan strikt nodig. Te kleine mappen en matten geven stress aan de randen: je schuift de rand van de puzzel steeds tegen de wand van de map.
Een puzzel van 1000 stukjes is volgens Puzzelguru vaak ongeveer 68 × 48 cm, al verschilt dat per merk. Voor 1500 en 2000 stukjes heb je meer oppervlak nodig, en dan is een stijve plaat of zwaardere mat aan te raden. De voorbeelden uit hetzelfde overzicht geven een idee van wat in de handel is:
- Jumbo Portapuzzle voor 1000 stukjes: 80 × 58 cm. Voor 1500 stukjes: 90,6 × 60,5 cm.
- PuzzlePro Puzzelkoffer voor 1000 stukjes: 73 × 53 cm. Voor 1500 stukjes: 90 × 62 cm.
- Jumbo Puzzle & Roll voor 500 tot 1500 stukjes: 118 × 66 cm (dat is een mat met rol, geen map).
Let op dat dit afmetingen zijn die Puzzelguru noemt voor die specifieke producten. Winkels geven voor dezelfde map soms een iets andere maat. Meet dus altijd je eigen puzzel op voordat je bestelt, en vergelijk dat met de binnenmaat van de map, niet met de buitenmaat. Een map van 1000 stukjes is dus niet geschikt voor een puzzel die 70 × 50 cm meet als de binnenmaat 68 × 49 cm is.
Heb je een puzzel van 500 stukjes? Dan past die vaak ook in een map voor 1000 stukjes. Dat is minder handig dan je zou denken, want de stukjes kunnen in een te grote map over het vlak schuiven. Een goede map heeft daarom een antislip werkvlak.
Tip: meet je puzzel vóór je een puzzelmap koopt. Leg een duimstok of meetlint langs de langste zijde van het plaatje op de doos, tel er 5 cm marge aan beide kanten bij op en vergelijk dat met de binnenmaat. Staat er alleen een buitenmaat in de beschrijving, trek er dan zelf een paar centimeter vanaf.
Waar let je op bij een puzzelmap?
Naast de maat zijn er een paar eigenschappen die in de praktijk het verschil maken.
Het werkvlak. Een vilten of antislip werkvlak houdt de stukjes op hun plek, ook als je de map kantelt of optilt. Zonder antislip schuiven de stukjes zodra je de map verplaatst. Het vilt in zo’n map kan wel vezels afgeven, dat noemt Puzzelguru bij de puzzelmat, en het is verstandig bij het kiezen daarop te letten.
De sluiting. Met klittenband, een rits of drukknoppen sluit je de map. Klittenband is eenvoudig en robuust, een rits sluit rondom af. Welke je kiest is een kwestie van smaak, zolang de map plat blijft liggen als hij dicht is. Sluit de map vlak en zet de sluitingen vast, adviseert Puzzelguru.
De draagbaarheid. Let op het gewicht en de handgrepen als je vaak onderweg bent. Draag een puzzelmap altijd met twee handen, zodat hij vlak blijft. Een map met handvat is handiger, maar blijft toch een groot plat ding.
De sorteerbakjes. In een map ligt het werkvlak vol met de stukjes die je al hebt gelegd. De losse stukjes horen in bakjes. Puzzelguru adviseert zes tot acht bakjes, vooral bij drukke of grote puzzels, en geeft het voorbeeld van een set van zes bakjes van 21 × 21 × 8 cm. Sorteer op kleur, rand of motief. Sommige mappen hebben ze al ingebouwd, zoals het voorbeeld hierboven met zes bakjes.
De opslag. Bewaar matten en mappen rechtop om knikken te voorkomen, adviseert Puzzelguru. Een gevulde map zet je daarentegen juist plat weg, anders verschuift de puzzel. Dat klinkt tegenstrijdig, maar het gaat om verschillende situaties: een lege mat of map rechtop, een gevulde map plat. Houd de opslagplek droog en koel, uit direct zonlicht.
Een half afgemaakte puzzel bewaren: zo doe je het
Heb je zo’n map, dan is bewaren eenvoudig. Toch gaan er ook bij een map nog dingen mis. Zo doe je het in vier stappen.
- Leg alle losse stukjes in bakjes. Sorteer op kleur of rand. Laat geen losse stukjes op het werkvlak liggen tussen de gelegde delen, die schuiven bij het sluiten.
- Controleer of de puzzel vlak ligt. Een stukje dat omhoog steekt, komt bij het sluiten onder druk. Druk de puzzel zacht aan met je handpalm.
- Sluit de map en zet hem plat weg. Onder de bank, op de kast of achter de bank. Zet er geen zware dingen bovenop.
- Til de map aan de korte zijde, met twee handen. Zo blijft hij vlak en schuift er niets.
Lijmen hoef je een half afgemaakte puzzel niet. Puzzelguru noemt lijmen alleen voor een voltooide puzzel, en benadrukt dat je op elk moment kunt stoppen en later zonder schade verdergaan. Dat is precies waarvoor een puzzelmap bedoeld is.
Wanneer is een puzzelmap niet de beste keuze?
Zo’n map is een opbergoplossing, geen werkplek. Voor de meeste mensen betekent dat: je legt je puzzel nog steeds op de tafel, en de map is er voor als je de tafel nodig hebt. Dat heeft twee nadelen.
Ten eerste is de map een tussenstap. Puzzel je in de map zelf, dan werk je in een kleine, lage bak. Puzzel je op tafel, dan moet je de puzzel bij het opruimen in de map schuiven en bij het hervatten weer terugleggen. Dat is goed te doen, maar het blijft gedoe, zeker als je elke avond een uurtje puzzelt.
Ten tweede werk je in een map vaak niet comfortabel. De rand zit in de weg, het deksel klapt in de weg, en het vlak ligt plat op tafel waardoor je voorovergebogen zit. Dat is bij een puzzel van 1000 stukjes een paar uur per avond geen pretje.
Wil je een puzzel waar je op werkt en waar je hem ook weer mee opbergt? Dan is een puzzelbord met hoes een logische tussenvorm. Je werkt op het bord, legt de hoes erover en zet het bord plat weg. Er is geen verhuizing van de puzzel nodig. Dat is wat een puzzelbord anders doet dan een map: het is tegelijk je werkplek en je opslag.
Het verstelbare puzzelbord van AYOO is zo gemaakt. Het bord meet 76 × 53 × 5 cm en is geschikt voor puzzels tot 1000 stukjes. De ondergrond is bekleed met vilt, zodat de stukjes blijven liggen, ook als je het bord schuin zet in een van de vijf standen (0°, 28°, 33°, 37° en 40°). Vier uitschuifbare lades houden je stukjes gesorteerd, en met de beschermhoes zet je een halve puzzel zo weg. Dat is geen puzzelmap, maar het lost hetzelfde probleem op: je tafel blijft vrij. Het puzzelbord met draaischijf werkt op dezelfde manier, maar draait 360 graden en heeft zes lades. Alle borden vind je in de categorie puzzelborden.
Heb je een puzzel van 1500 stukjes of meer? Dan zijn deze borden te klein, en is een grote puzzelmap of puzzelmat met rol een betere keuze. Wees daar eerlijk over: onze borden zijn gemaakt voor puzzels tot 1000 stukjes.
Puzzelmap en bekende puzzelmerken
Je puzzelmap hoeft niet bij het merk van je puzzel te passen. Mappen en matten zijn gemaakt voor de afmeting van de puzzel, niet voor het merk. Of je nu een puzzel van Ravensburger legt of een puzzel van Jan van Haasteren: kijk naar het aantal stukjes en de afmeting op de doos, en kies de map op die maat. Wie meer wil weten over wat er bij een puzzel hoort, leest ons artikel over puzzel stukjes.
Veelgestelde vragen over de puzzelmap
Wat is een puzzelmap?
Een puzzelmap is een vlakke, afsluitbare map met een antislip werkvlak waarin je een half gelegde puzzel bewaart of meeneemt. Je legt de puzzel erin, sluit de map met klittenband, rits of drukknopen en zet hem plat weg. De stukjes blijven op hun plek, zodat je later gewoon verder kunt.
Wat is het verschil tussen een puzzelmap en een puzzelmat?
Een puzzelmat is een vilten of neopreen ondergrond die je met een koker oprolt. Een puzzelmap is een afsluitbare draagmap met een antislip binnenkant en losse zijplaten. Volgens Puzzelguru past de mat bij vaak oprollen en in huis verplaatsen, en de map bij reizen of van plek wisselen.
Welke maat puzzelmap heb ik nodig voor 1000 stukjes?
Een puzzel van 1000 stukjes is vaak ongeveer 68 × 48 cm. Kies een puzzelmap waarvan de binnenmaat aan alle kanten minstens 5 cm groter is dan de puzzel, dus ruim 78 × 58 cm voor een puzzel van 68 × 48 cm. Meet je puzzel altijd vooraf.
Past een puzzel van 500 stukjes in een puzzelmap voor 1000 stukjes?
Meestal wel, maar het is niet ideaal. In een te grote map kunnen stukjes over het vlak schuiven. Kies bij een vilten of antislip werkvlak, dan blijven de stukjes liggen. Sommige mappen voor 1500 stukjes zijn ook voor kleinere puzzels van 500 stukjes bedoeld, zoals de beschrijving van de Asawa-map vermeldt.
Kan ik een half afgemaakte puzzel in een map bewaren?
Ja, daar is een puzzelmap voor gemaakt. Leg de losse stukjes in bakjes, controleer dat de puzzel vlak ligt, sluit de map en zet hem plat weg. Lijm hem niet, want je kunt op elk moment stoppen en later zonder schade verdergaan.
Moet een puzzelmap plat of rechtop bewaard worden?
Een gevulde puzzelmap bewaar je plat, anders verschuift de puzzel. Een lege map of mat bewaar je rechtop om knikken te voorkomen. Zet de map op een droge, koele plek, uit direct zonlicht.
Is een puzzelbord beter dan een puzzelmap?
Dat hangt af van wat je zoekt. Een puzzelmap is vooral handig als je puzzel moet verhuizen of mee moet. Een puzzelbord is stabiel en vlak, en kun je zowel als werkplek als opbergplek gebruiken, vooral met een beschermhoes. Voor puzzelen thuis is een puzzelbord meestal prettiger.
Waar koop ik een puzzelmap?
Je vindt puzzelmappen in speelgoedwinkels, bij webwinkels voor puzzels en op bol.com. Controleer de binnenmaat, het aantal stukjes waarvoor hij bedoeld is en de actuele voorraad. Voorraad en prijzen verschillen per winkel.
Een puzzelbord als alternatief voor de puzzelmap
Wil je een half gelegde puzzel niet steeds verhuizen? Dan is een puzzelbord met hoes misschien de makkelijkere oplossing. Het verstelbare puzzelbord van AYOO heeft een vilten ondergrond, vier sorteerlades en een beschermhoes, en past bij puzzels tot 1000 stukjes. Je puzzelt erop, legt de hoes erover en zet het bord plat weg, zodat je tafel vrij is.
Liever draaien dan opstaan? Kijk dan naar het puzzelbord met draaischijf: zes lades, 360 graden draaien, dezelfde afmetingen.