Een Wasgij puzzel is een legpuzzel waarbij je niet de afbeelding op de doos legt. Je puzzelt wat de personen op dat plaatje zelf zien, of wat er kort daarna gebeurt. De doos geeft alleen een hint. Pas als de puzzel bijna af is, zie je het echte beeld. Wasgij is bedacht door Jumbo en de meeste puzzels hebben 1000 stukjes.
Dat klinkt ingewikkeld, maar het werkt vanzelf zodra je begint. Je begint met de randen, zoals bij elke puzzel, en langzaam komt het plaatje tevoorschijn. In deze gids lees je hoe een Wasgij werkt, wat het verschil is tussen Original, Mystery en Destiny en hoe je de puzzel aanpakt zonder het overzicht kwijt te raken. Liever eerst de basis van het hobbyen? Lees dan onze gids over puzzelen.
Kort samengevat
- Bij een Wasgij puzzel leg je niet de afbeelding op de doos, maar wat de personen daarop zien of wat er daarna gebeurt.
- De naam is het woord jigsaw achterstevoren gespeld. Jumbo maakt de puzzels.
- De belangrijkste series zijn Original, Mystery en Destiny. Original is de klassieke.
- Een puzzel van 1000 stukjes kost volgens één bron 8 tot 15 uur. Sorteer daarom vooraf.
- Een puzzelbord met lades helpt bij het sorteren, zeker bij een puzzel zonder voorbeeld.
Wat is een Wasgij puzzel?
Een Wasgij is een omgekeerde puzzel. Bij een gewone puzzel leg je het plaatje op de doos na. Bij een Wasgij staat op de doos een tafereel met personen, en jij legt wat die personen zelf zien. Of anders gezegd: je kijkt mee over hun schouder.
Jumbo, de maker, omschrijft het zo: je moet “inside the box” denken om de wereld buiten het plaatje te zien. De meeste Wasgij puzzels hebben 1000 stukjes en zijn bedoeld voor 15 jaar en ouder. Volgens Puzzel 1000 stukjes bestaan er ook kleinere versies, van 54 tot 500 stukjes, en grotere van 1500 stukjes.
De naam is, volgens Speedcube, het Engelse woord jigsaw achterstevoren gespeld. Op Puzzel 1000 stukjes lees je dat de allereerste reeks oorspronkelijk ELZZUP heette, wat achterstevoren puzzle geeft. Daar staat ook dat Original in 1997 uitkwam.
Hoe werkt een Wasgij puzzel precies?
Je ziet op de doos een hint en een titel. Meer niet. Het idee is dat je zelf bedenkt wat de personen op het plaatje zien. Kijk daarom goed naar hun gezichten, hun lichaamstaal en de richting waarin ze kijken. Dat zijn precies de aanwijzingen die de makers geven.
Daarna begin je gewoon met puzzelen. Op de stukjes zie je alleen een stukje van het uiteindelijke beeld. Naarmate er meer stukjes liggen, wordt duidelijk wat de personen zien. Dat is het leuke van elke Wasgij: je gokt, je wordt bijgestuurd en soms verrast het eindresultaat je compleet.
Een puzzel wasgij is dus iets anders dan een puzzel met een vaste afbeelding. Je mist het voorbeeld. Daar zit de uitdaging, maar ook het risico dat je langer zoekt dan je lief is.
Wasgij Original, Mystery en Destiny: wat is het verschil?
Jumbo maakt verschillende series. Hieronder de drie bekendste. De uitleg is afkomstig van Jumbo en Puzzel 1000 stukjes.
| Serie | Wat leg je? |
|---|---|
| Original | Wat de personen op de doos zien |
| Mystery | Wat er daarna gebeurt: de volgende scène |
| Destiny | De toekomst: dezelfde plek, enkele jaren later |
Daarnaast bestaan er Back To (een scène uit het verleden), Retro (heruitgaven van klassieke puzzels), Christmas (een Original met kerstthema) en nog enkele andere, zoals What If en Imagine.
Wasgij Original
Dit is de klassieke serie en het beste beginpunt. Speedcube noemt Original het meest geschikt voor beginners. Je legt wat de personen op de doos zien, en je hebt dus altijd een duidelijke vraag: waar kijken ze naar?
Wasgij Mystery
Een Wasgij Mystery is een detective-puzzel. Volgens Jumbo zie je op de doos een moment en leg je wat er daarna gebeurt, alsof je de gebeurtenissen voorspelt. Je moet dus zelf de ontknoping bedenken. De bronnen zijn het niet helemaal eens over de moeilijkheid: de ene noemt Original het makkelijkst, een andere raadt juist Wasgij Mystery aan voor beginners omdat die de meeste aanwijzingen geeft. Houd je het op Original, dan zit je niet fout.
Wasgij Destiny
Bij Destiny toont de doos het heden en leg je de toekomst. Je ziet hoe dezelfde plek er enkele jaren later uitziet. Dat vraagt iets meer fantasie, maar ook hier geven de personen en de omgeving genoeg houvast.
Zo pak je een Wasgij puzzel aan
Een Wasgij leg je niet anders dan een gewone puzzel, maar een paar dingen helpen.
- Bestudeer eerst de doos. Kijk waar de personen naar kijken en hoe ze reageren. Zoek naar details in hun kleding en omgeving.
- Begin met de randen. Zo heb je een kader en weet je hoe groot de puzzel is.
- Sorteer op kleur. Zonder voorbeeld op de doos helpt kleur je meer dan vorm. Gebruik bakjes of lades.
- Ga niet te snel uit van je eerste idee. Blijf open voor een andere uitkomst, en let op subtiele details.
- Neem pauze als je vastloopt. Kijk daarna opnieuw naar de doos.
- Puzzel samen. Anderen zien vaak details die jij mist.
Tip: kijk niet naar de oplossing. Puzzel 1000 stukjes adviseert dat ook: dan is het raadsel al opgelost en is het veel minder leuk. Wil je toch weten of je goed zit, kijk dan pas als er al een flink deel ligt.
Hoe lang duurt een Wasgij puzzel van 1000 stukjes?
Dat verschilt per persoon, maar een Wasgij van 1000 stukjes is geen avondje werk. Speedcube noemt voor een gemiddelde puzzel van 1000 stukjes 8 tot 15 uur. Dat is een richtwaarde van één bron, geen norm: wie vaak puzzelt, is sneller klaar.
Het betekent wel dat je de puzzel meerdere avonden laat liggen. Een eettafel is daar niet altijd geschikt voor. Je kunt dan kiezen voor een puzzelmat van 1000 stukjes die je kunt oprollen, of voor een bord waarop de puzzel kan blijven liggen. Wil je weten welk hulpmiddel past, lees dan onze gids over het puzzelbord.
Waarom een puzzelbord handig is bij een Wasgij puzzel
Bij een Wasgij mis je het voorbeeld op de doos, en dat maakt sorteren belangrijker. Op een gewone puzzel zoek je gericht naar een stukje van een bepaald stuk lucht of een rode jas. Bij een Wasgij weet je pas laat wat waar hoort. Je sorteert daarom eerst op kleur, en dat doe je het fijnst met aparte vakken.
Een puzzelbord met lades geeft je die vakken. Je legt rode stukjes in de ene lade, blauwe in de andere en je randstukjes in een derde. Je blijft overzicht houden, ook als de puzzel een week blijft liggen.
Een bord met een beschermhoes werkt ook als je Wasgij maar één avond per week ligt. Je legt de hoes erover, zet hem plat weg en gaat de volgende keer verder waar je gebleven was. Zo blijft je Wasgij ongestoord liggen.
Wat heb je nodig om een Wasgij puzzel te leggen?
Voor een Wasgij heb je niet meer nodig dan voor een gewone puzzel, maar een paar dingen maken het aangenamer. Denk aan een stevige ondergrond, goed licht en bakjes om te sorteren. Puzzelguru noemt een puzzel van 1000 stukjes ongeveer 68 × 48 cm en adviseert een ondergrond met minimaal 5 cm marge rondom. Voor sorteerbakjes noemt die bron zes tot acht stuks, zeker bij een druk motief.
Dat laatste is bij een Wasgij handig, omdat het beeld vaak vol personen en details zit. Een tafel van 70 × 50 cm voor de puzzel zelf plus ruimte voor bakjes is dus snel te klein. Reken op een ondergrond van minstens 75 × 60 cm en liefst meer. Dat is een richtwaarde, afgeleid van de maten hierboven.
Zorg verder voor een lamp die geen schaduw op je handen werpt, en leg de doos zo neer dat je hem steeds kunt zien. Bij een Wasgij kijk je vaker naar de doos dan bij een gewone puzzel, omdat de personen daar de hint geven.
Welke Wasgij puzzel kies je als eerste?
Je eerste keuze hangt af van wat je wilt.
- Wil je het klassieke principe? Kies een Wasgij Original. Het is de serie waarmee het begon en volgens Speedcube de beste keuze voor beginners.
- Houd je van raadsels? Dan past een Wasgij Mystery, waarin je de volgende scène legt.
- Wil je fantasie gebruiken? Dan is Destiny leuk, met een blik in de toekomst.
- Puzzel je met een kind? Er zijn kleinere Wasgij puzzels, van 54 tot 500 stukjes. Jumbo adviseert de grote 1000-stukjes puzzel voor 15 jaar en ouder.
- Zoek je een cadeau? Dan is een Original of Christmas een veilige keuze.
Puzzel je ook graag andere puzzels, bijvoorbeeld die van Jan van Haasteren, dan helpt dezelfde aanpak. Wie liever een klassieke puzzel legt van een bekend merk, vindt dat bij onze uitleg over de Ravensburger puzzel. Meer over de stukjes zelf lees je bij puzzel stukjes.
Voor wie is een Wasgij puzzel leuk?
Een Wasgij is vooral leuk als je van raadsels houdt. Je puzzelt niet alleen met je ogen, maar ook met je fantasie: wat zien deze mensen? Ook als je graag samen puzzelt, past het goed. Iedereen kijkt naar dezelfde doos, en iedereen heeft een andere theorie. Dat geeft aan tafel veel gesprek.
Heb je meestal weinig geduld voor lange puzzels, dan is een kleinere Wasgij een goede start. Volgens Puzzel 1000 stukjes zijn er versies van 54 tot 500 stukjes. Zo ervaar je het principe zonder dat je er een week mee bezig bent.
Veelgestelde vragen over de Wasgij puzzel
Wat is een Wasgij puzzel?
Een Wasgij is een legpuzzel waarbij je niet de afbeelding op de doos legt, maar wat de personen op dat plaatje zien of wat er daarna gebeurt. De doos geeft alleen een hint. Jumbo maakt de puzzels en de meeste hebben 1000 stukjes.
Waarom heet het Wasgij?
De naam is het Engelse woord jigsaw achterstevoren gespeld. Op Puzzel 1000 stukjes staat dat de allereerste reeks nog ELZZUP heette, wat achterstevoren puzzle geeft. Later is de naam teruggezet naar Wasgij.
Wat is het verschil tussen Wasgij Original, Mystery en Destiny?
Bij Original leg je wat de personen op de doos zien. Bij Wasgij Mystery leg je wat er daarna gebeurt, als een detective die de ontknoping bedenkt. Bij Destiny leg je dezelfde plek enkele jaren later. Original is de klassieke serie.
Welke Wasgij puzzel is het makkelijkst voor beginners?
Volgens Speedcube is Original het meest geschikt voor beginners. Een andere bron noemt juist Wasgij Mystery makkelijk omdat die veel aanwijzingen geeft. Begin je met Original, dan houd je het klassieke principe: leg wat de personen zien.
Hoe lang duurt een Wasgij puzzel van 1000 stukjes?
Speedcube noemt 8 tot 15 uur voor een gemiddelde puzzel van 1000 stukjes. Dat is een richtwaarde. Plan er rustig meerdere avonden voor in en zorg dat je puzzel mag blijven liggen.
Is een Wasgij puzzel moeilijker dan een gewone puzzel?
Meestal wel, want bij een puzzel wasgij heb je het voorbeeld niet. Je kunt niet gericht zoeken naar een bepaald stuk van het plaatje op de doos. Sorteren op kleur en samen puzzelen maakt het makkelijker.
Mag je naar de oplossing kijken?
Dat mag, maar het is veel leuker om dat niet te doen. Puzzel 1000 stukjes zegt dat het raadsel dan al is opgelost. Kijk pas als je vastzit, en dan het liefst alleen naar een klein deel.
Waar kun je een Wasgij puzzel leggen en bewaren?
Een Wasgij van 1000 stukjes is ongeveer 70 × 50 cm. Je legt hem het best op een puzzelbord, zodat je hem een paar dagen kunt laten liggen. Een bord met lades en een beschermhoes is daarvoor handig: je sorteert en bewaart op één plek.
Een vaste plek voor je Wasgij puzzel
Een Wasgij is een avondvullende klus, en zonder voorbeeld sorteer je meer dan bij een gewone puzzel. Het verstelbare puzzelbord van AYOO geeft je vier lades om op kleur te sorteren, een vilten ondergrond waarop de stukjes blijven liggen en een beschermhoes voor als je de puzzel een paar dagen laat liggen. Je zet het bord in vijf standen schuin, zodat je er recht op kijkt en niet voorover hangt. Het is geschikt voor puzzels tot 1000 stukjes.
Liever draaien dan kantelen? Het puzzelbord met draaischijf heeft zes lades en een draaischijf van 360 graden, zodat je elke kant van je puzzel binnen handbereik hebt.